dossiers
Een historische dag voor het Drentse voetbal én in het bijzonder voor E...
Festival Retropop in Emmen is in 2018 toe aan zijn 17e editie. Op het fe...
De verdubbeling van de N34 tussen Emmen en Coevorden is al jarenlang een...
Hoeveel windmolens krijgt de gemeente Emmen? In dit dossier een overzich...
Grittologie

Cognitieve dissonantie

Door Roel Grit op maandag 22 januari 2018 19:33
  • ignore touch

    Roel Grit. © Roel Grit

mail pinterest

Spreek eens uit: 'cognitieve dissonantie'. Lekkere woorden, hè? Als ik vroeger op de middelbare school een dergelijk begrip tegenkwam, greep ik onmiddellijk naar het woordenboek om de betekenis op te zoeken.

Ik was altijd al een nieuwsgierig mannetje. Tegenwoordig wijs ik Emmer NHL-Stendenstudenten er op dat nieuwsgierigheid het belangrijkste gereedschap is voor studiesucces. Zelf opgegroeid met papieren woordenboeken, ben ik (zinloos) jaloers op de hedendaagse jeugd met de kennis van de wereld op de smartphone.

Cognitieve dissonantie, dus. Ik leg het even uit. Cognitief heeft betrekking op 'kennis' en dissonant betekent dat twee of meer dingen niet met elkaar kloppen. Bij cognitieve dissonantie klopt nieuwe kennis of nieuwe informatie niet met je persoonlijke overtuiging of met eerder opgedane kennis. Dat is vervelend en geeft je een onprettig gevoel. Mensen reageren daar op - vaak onbewust - door recht te praten wat krom is.

Een roker hoort op tv van een longarts dat roken gemiddeld vijf jaar van zijn leven kost. Hij praat deze vervelende cognitieve dissonantie recht door te zeggen: mijn opa van tachtig rookt als een ketter en leeft nog steeds. Hij ontkent - vaak tegen beter weten in - de nieuw ontvangen informatie van de longarts. Als die fantastisch baan je ontglipt, vertel je iedereen dat je het achteraf toch geen leuke baan vond. Als reactie op die nare cognitieve dissonantie, lieg je voortdurend tegen jezelf en je omgeving.

Op grotere schaal gebeurt dit ook. Als blijkt dat een overheidsproject mislukt (hoge snelheidslijn, automatisering belastingdienst) gaat het project vaak door met de drogreden 'we hebben er al tien miljoen euro in gestoken'. En toen de eerste duizend Amerikaans soldaten waren gesneuveld in de Vietnamoorlog, reageerde de Amerikaanse president Johnson door er nog eens tienduizenden heen te sturen, 'anders zouden die duizend soldaten voor niets zijn gestorven'. Een ontkenning dat die oorlog rampzalig was.

President Donald Trump kan slecht tegen cognitieve dissonante en is een kampioen in het recht praten wat krom is. Zo vindt hij opwarming van de aarde onzin, want momenteel vriest het wel twintig graden in New York. Het bericht in de media dat er bij zijn inwijding veel minder toeschouwers waren dan bij Obama, doet hij af met 'fake news'. Als nieuwe informatie botst met zijn persoonlijke opvattingen, bestempelt Trump deze standaard als nepnieuws.

Om cognitieve dissonantie te voorkomen omringen machthebbers als Trump zich bij voorkeur met mensen die hen naar de mond praten. Een president die leeft in zijn eigen informatiebubbel: angstaanjagend!

REACTIES (1) Plaats een reactiereacties
profielfoto
2 Feb 2018 19:39
H. Unebed
Zou dat geen gevalletje cognitieve dissonantie zijn? Dat je het niet kan plaatsen dat een hoog intelligente, zeer succesvolle zakenman , maar vooral rechtse politicus, de President van Amerika is geworden?

Man man man, eerst een verkapt zelfpijperij van heb ik jou daar (kijk mij eens slim zijn, ik weet wat cognitieve dissonantie is), maar wat uiteindelijk in niets meer uitloopt dan een flame naar een democratisch verkozen wereldleider.

In NL worden we natuurlijk niet voorgelogen door onze gevestigde politici...

Niet zoveel NPO kijken...
LAAT EEN BERICHT ACHTER

U moet zijn ingelogd om een bericht te kunnen plaatsen. Log in of registreer je om een reactie te kunnen plaatsen.